شنبه ۵ اسفند ۱۳۹۶ ,24 February 2018
0
Share/Save/Bookmark
۰
تاریخ انتشار : يکشنبه ۲۴ دی ۱۳۹۶ ساعت ۱۳:۴۳
گزارشی از رویاهای خاکستری کودکان اعتیاد؛
تعبیر وارونه رویاهای کودکانه در انتظار فرزندان معتادان/از نابودی زندگی کودکی تا فرار از روابط عاطفی و جامعه سالم در جوانی
 
شاید افراد معتاد تصور کنند که تنها زندگی خود را تقدیم غول اعتیاد کرده و این اقدام آنان در زندگی فرزندانشان اثرگذار نیست اما بنا بر اعلام کارشناسان روانشناسی بزرگترین آسیب اعتیاد متوجه کودکان و نوجوانانی است که در خانواده های دارای عضو معتاد پرورش یافته و با ترس ها و کمبود های شدید عاطفی وارد جامعه ای سالم می شوند.
به گزارش عصرهامون به نقل از پاپایا، یکی از بزرگترین معضلاتی که این روزها جوامع مختلف بشری را تهدید میکند و موجب بروز مشکلات فراوانی برای ملت های مختلف شده اعتیاد است که علاوه بر نابودی خانواده های بسیار موجب از میان رفتن آینده فرزندان پرورش یافته در آن خانواده ها و آینده کشور می شود به گونه ای که در اند زمانی سیل انبوهی از کودکان اعتیاد با انواع مشکلات جسمی و روانی موجب بروز مشکلات گوناگون در جامعه خواهند شد.
در تعاریف بین المللی کودکان اعتیاد به کسانی گفته می‌شود که حداقل در یک  دوره از زندگی خود در خردسالی تا نوجوانی در خانواده ای با پدر یا مادر معتاد همراه بوده باشند، به طور کلی اعتیاد والدین تاثیرات بسیاری بر سلامت جسمی و روحی فرزندان می‌گذارد تاجایی که بر اساس آمارهای منتشره از سوی مراجع رسمی احتمال معتاد شدن فرزندانی که والدین معتاد به مواد مخدر یا الکل دارند تا حدود زیادی بیشتر است به گونه ای که این کودکان چهار برابر بیشتر از دیگران در خطر گرفتاری در دام اعتیاد هستند، هرچند برخی پژوهشگران با انجام تحقیقات بسیار عواملی چون ژنتیک را نیز در ابتلا به بیماری اعتیاد دخیل دانسته اند با این حال همچنان عواملی چون الگوهای عاطفی، روانی و رفتاری که از والدین معتاد به کودکان انتقال می دهند مهمترین عوامل اعتیاد کودکان شناخته می شود که موجب می شود احتمال معتاد شدن این دسته از کودکان بیشتر از سایر افراد باشد که این مهم به آن معناست که یک فرد معتاد می‌تواند زندگی خانواده خود را کاملاً از هم گسیخته نموده و آسیب هایی ایجاد کند که تاثیر آن تا پایان عمر باقی بماند.
 

 
خطر مرگ در کمین کودکان اعتیاد
همه افراد در طول زندگی خود حداقل یک بار از نزدیک با خانواده ای معتاد روبه رو شده اند و به خوبی با این واقعیت آشنا شده اند که زندگی کردن در خانواده هایی که با مشکل اعتیاد روبرو هستند در بسیاری از مواقع بی نهایت سخت و غیرقابل تحمل است که همین موضوع موجب می شود تا در خانواده های آسيب ديده از اعتياد، افراد با انواع مشکلات عاطفی، روحی،  روانی و اختلال های رفتاری روبرو شوند.
 بیماری اعتیاد، به صورت مستقیم و غیرمستقیم اعضای خانواده فرد معتاد را تحت فشارهای زیاد روانی و غیرعادی قرار می دهد، بر اثر این اقدامات و رفتارهای وحشتناک و غیر قابل پیش بینی که از ویژگی های خاص همنشینی با یک فرد معتاد است روند طبیعی زندگی مختل می شود، در واقع اگر فردی سال ها در باره این مشکلات مطالعه و تحقیق کند باز هم آنچه که درباره خانواده معتادان گفته می شود  را نمی تواند درک کند چرا که زندگی در بطن این خانواده و تجربه واقعیت ها با شنیده ها بسیار متفاوت می باشد.
در بسیاری از خانواده هایی که دارای یک یا چند فرد معتاد هستند مشاهده می شود که خود آن افراد معتاد یا اعضای خانواده های آنان برای حفظ شالوده و بنیان خانواده ای که به تدریج در حال از هم پاشیده شدن است، تلاش می کنند تا با ظاهر سازی مسائل را وارونه جلوه داده و در واقع صحنه سازی کنند و یا حتی وجود اعتیاد و مشکلات ناشی از آن در خانواده خود انکار کنند چراکه پس از گذشت مدتی از حضور دیو اعتیاد در خانواده ها همه ابعاد زندگی خانوادگی بر اثر مبتلا شدن یک یا چند عضو خانواده به بیماری اعتیاد با مشکل روبرو شده و اعضای خانواده به تدریج کنترل اوضاع را از دست می دهند که در این میان انکار کردن مصائب و مشكلات ناشی از اعتیاد، نه تنها دردی را دوا نمی کند بلکه موجب می شود تا مسائل جزئی و پیش پا افتاده مهم جلوه کرده و مسائل مهم و جدی کم اهمیت و ناچیز شمرده شوند که این موضوع به تنهایی موجب بهم ریختن خانواده و از کنترل خارج شدن شرایط می شود.
بدترین آسیب در این خانواده ها متوجه کودکان و نوجوانان است چراکه حضور در چنین محیط آشفته و خطرناکی که زندگی خانواده معتادان را دربر گرفته، موجب می شود تا احساس نیاز و وابستگی کودکان به والدین خود؛ با ترس و نگرانی های بی شماری همراه باشد، کودکان خانواده های معتاد با ورود به دوره های حساسی از زندگی چون جوانی و نوجوانی ممکن است با هيجانات و احساسات شدید روحی روانی روبرو شده و به علل مختلفی چون عدم برخورداری از حمایت و تربیت مناسب خانوادگی نتوانند به روشنی با احساسات خود روبه رو شده و این مسائل و مشکلات روانی را درک کنند؛ به طور مثال نوجوانی که در یک خانواده معتاد پرورش یافته و حال با مسائل عاطفی و روانی خاص و اجتماعی روبه رو می شود رفتارهای تدافعی شدیدی چون  نادیده گرفتن احساسات خود، انکار وجود مشکلات، مقصر دانستن دیگران، توجیه کردن و منطقی جلوه دادن مشکلات، روشنفکر نمائی، کنترل شدید، انزوا طلبی و گوشه گیری، ظاهر سازی یا خود درمانی با هدف کنترل آشفتگی درونی  را در پیش گرفته و خود را وارد دریایی از مشکلات می کند.
 

 
اعتیاد موجب نابودی احساسات عاطفی می شود
در همین رابطه فاطمه دهمرده در گفت و گو با خبرنگار پاپایا، با تاکید بر اینکه زندگی در جمع معتادان موجب نابودی احساسات و عواطف می شود، گفت: اولین مشکلی که خانواده ها با آن روبه رو هستند عدم بازگویی مشکلات است به گونه ای که  هیچ یک از اعضای خانواده معتاد حاضر نیست که درباره مشكل اعتیاد در خانواده صحبت کند چرا که برای آنان قبول کردن و روبرو شدن با این موضوع  بسیار سخت و دردناک است که همین مسئله نیز به مرور زمان موجب فاصله گرفتن آنان از یکدیگر و نابودی ارتباطات سالم خانوادگی می شود.
وی افزود: زمانی که احساسات دردناک اعضای این خانواده ها  روی هم انباشته می شوند موجب بروز رفتارهای انفجاری وعکس العمل های غیر عادی و شدید از سوی آنان می شود که می توان ریشه بسیاری از قتل ها، خودکشی ها و فرار از منزل را در این مورد جست و جو کرد.
این کارشناس ارشد روان شناسی با اشاره به اینکه بروز رفتارهای غیر ارادی و خشن  موجب می شود تا خانواده به مرکز تولید و ایجاد بی وقفه آسیب ها و ضربات روحی و روانی تبدیل شود، بیان کرد: این اتفاق موجب می شود تا ضربات روحی و روانی به بخشی از زندگی روزمره هر یک از اعضای خانواده تبدیل شود و دیگر هیچ یک از آنان نتوانند رفتاری متوازن و متعادل با یکدیگر داشته و برای کنترل شرایط کاری کنند.
وی ادامه داد: احساس گناه و شرمساری اعضای خانواده از رفتارهای غیر عادی و نامعقول فرد یا افراد معتاد عضور خانواده به همراه فشارهای روحی و روانی که افراد سالم برای انکار اعتیاد عزیزانشان تحمل میکنند در کوتاه مدت موجب می شود تا از دیگران طلب کمک نکرده و در بلند مدت نیز با انجام رفتارهای انفجاری و غیرارادی موجب نابودی زندگی خود و خانواده شوند.
دهمرده احساس مسئولیت در کودکان و به دوش کشیدن بار مسئولیت از سوی آنان را خطر دوم برای کودکان اعتیاد دانست و اذعان داشت: کودکان و نوجوانان رشد یافته در چنین خانواده هایی در زندگی فعلی و آینده خود با انواع  مختلف مشکلات روبرو می شوند و حتی در بسیاری از مواقع فرزندان خانواده های معتاد با احساس مسئولیت کردن و از خودگذشتگی روانی نقش ها و مسئولیت هایی که وظیفه پدر و مادر آن هاست را بر عهده می گیرند که باز هم این مورد کمکی به خانواده نکرده و یا موجب افزایش تعداد کودکان کار در خیابان ها شده و یا به دلیل اینکه این افراد اطلاعات زیادی در خصوص نحوه کنار آمدن با مسائل و مشکلات ندارند موجب می شود تا در ارتباط برقرار کردن با دیگران یا در محیط کارشان نیز دچار مشکلات زیادی شوند.
 

 
سکوت دشمن بزرگ کودکان اعتیاد در جامعه
وی خاطرنشان کرد: سکوت بدترین دشمن برای کودکان اعتیاد است چراکه وقتی هیچ یک از اعضای خانواده درباره آنچه که بر سرشان آمده است صحبت نکرده و آن را انکار یا پنهان می کنند کودکان مجبور می شوند تا خودشان به این فکر افتاده تا با به دوش کشیدن تمامی این بار عاطفی و روانی مشکل اعتیاد و اثرات ناشی از آن را حل کنند.
این کارشناس ارشد مسائل روانی با بیان این مطلب که به هیچ عنوان نیاز نیست تا در خصوص همه مسائلی که در خانواده به وجود می آید صحبت کرده و آن را در جمع کودکان مطرح کنند، تصریح کرد: هرچند این مهم در مورد برخی مسائل خاص صدق می کند اما عدم موشکافی و صحبت کردن در مورد مسائل مهمی چون برخورد صحیح با موضوع اعتیاد، طلاق و دیگر مشکلات از این دست باعث بروز سوء تفاهم، سردرگمی و یا کج خیالی اعضای خانواده به خصوص کودکان و نوجوانان می شود، درواقع صحبت کردن و تجزیه و تحلیل مشکلات در جمع خانوادگی به هیچ عنوان باعث مشکل نشده و حتی می تواند از بروز عصبانیت در خانواده و ایجاد مشکلات روانی و اقدامات انفجاری و غیرقابل پیش بینی جلوگیری کند و تا حدودی زیادی از بروز مسائل و مشکلات روحی و روانی در مراحل بعدی زندگی کاسته شود.
وی با تاکید بر اینکه مسائل و مشکلاتی که خانواده معتاد با آنها روبرو هستند موقتی نبوده و  بدون وقفه ادامه دارد، گفت: برای کودکانی که در یک خانواده معتاد زندگی کرده و بزرگ می شوند ممکن است هیچ نقطه امن و پناه گاه روحی و جسمی وجود نداشته باشد؛ چراکه این کودکان مجبور هستند به آغوش افرادی پناه ببرند که خود تا گردن در مرداب اعتیاد فرو رفته و از مشکلات ناشی از بیماری اعتیاد در عذاب هستند و به هیچ عنوان نمی توان از آنها انتظار توجه و محبت کافی و طبیعی نسبت به کودکان داشت.
دهمرده افزود: هیچ گاه پدر، مادر، خواهر و برادر معتاد نمی توان به صورت کامل کودکان و نوجوانان حاضر در خانواده را به صورت جدی و کامل تحت حمایت خود قرار دهد که این همان چیزی است که باعث بروز مشکلات روانی در زمان کودکی و بزرگسالی می شود.
وی بیان کرد: اگر برای بهبودی عضو معتاد خانواده اقدامی جدی انجام نشود تاثیرات ناشی از اعتیاد و رفتارهای ناهنجار و غیر معقولی که دیگر اعضای خانواده مجبور هستند برای کنار آمدن با فرد معتاد و زندگی خانوادگی با آن کنار آیند به یک نوع رفتاری عادی و دائمی تبدیل می شود که این مهم موجب می شود تا این افراد چه در زمان حال و زندگی با فرد معتاد و چه در آینده و زندگی با افراد سالم اجتماع  با ذهنی آشفته و دردناک زندگی کرده و همیشه از محیط خانه فرار باشد یا به دلایل ذکر شده با مشکلاتی چون عصبانیت و پرخاشگری  به زندگی ادامه دهد.
 

 
کودکان امروز اعتیاد، بزرگسالان عصبانی و جامعه گریز فرداهستند
این کارشناس ارشد روان شناسی با تاکید بر اینکه کودکان امروز اعتیاد بزرگسالانی با دریایی از مشکلات روحی هستند، ادامه داد: کودکان اعتیاد نه تنها زمان کودکی و نوجوانی خود را فدای خانواده خود میکنند بلکه در بزرگ سالی نیز باید با انبوه بی شماری از مشکلات دست و پنجه نرم کنند به گونه ای که وقتی یک جوانان پرورش یافته در خانواده های معتاد وارد جامعه ای سالم شده و درگیر مسائلی چون روابط نزدیک و عاشقانه می شود به دلیل مشکلات گذشته و همه کمبود های روانی و عاطفی دوره کودکی، احساس وابستگی و آسیب پذیری بسیار بیشتری از افراد پرورش یافته در خانواده سالم  را تجربه خواهد کرد به گونه ای که این احساسات خاص و دیر کشف شده در او ممکن است باعث ایجاد یک نوع احساس خطر و اضطراب از این روابط عاطفی شود.
وی خاطرنشان کرد: شاید در ظاهر هیچ فرقی میان این افراد و دیگران نباشد و حتی آرامش ظاهری آنان که ناشی از سال ها تمرین و حضور در نقطه ای پر از آشوب و مشکلات بوده باعث شود تا دیگران آنان را بهترین گزینه برای ازدواج بدانند، اما آنان همواره در درون خود از آشفتگی و اختلال در زندگی و از اینکه مبادا مورد سوء استفاده دیگران قرار گرفته و یا اینکه در هر رابطه و نقطه ای در زندگی خطری بر سر راه آنها کمین کرده باشد احساس نگرانی کرده و دچار نوعی ترس عمیق از محیط اطراف و انسان های حاضر در آن هستند.
دهمرده تمامی مشکلات ناشی موجود در زندگی بزرگسالی کودکان اعتیاد را ناشی از دوران کودکی پر تنش آنان دانست و اذعان داشت: این افراد به علت زندگی کردن طولانی مدت در کنار یک پدر و مادر معتاد با این نوع نگرش منفی خود خو گرفته اند و هیچ گاه نیز نمیتوانند بدون کمک روانشناسی بر آن پیروز شوند.
وی گفت: این بزرگسالان گرفتار در کودکی پر تنش و مشکل اگر در یک مشکل گرفتار شوند و به ناگاه آن مشکلات به راحتی رفع و حل شود  و یا حتی حل نشود دچار سوء ظنی روانی شده و به ناگاه با اقداماتی انفجاری رفتاری تند و واکنشی شدید از خود نشان داده و خود را گرفتار مشکلات دیگر و شدید تری میکنند که رهایی از آنها سخت و دشوار است در صورتی که می توانستند بدون هیچ مشکلی و به آرامی مساله ای را که پیش آمده بود حل کنند.
 

 
کودکان اعتیاد همواره تشنه محبت و حمایت هستند
این کارشناس ارشد مسائل روانی با تاکید بر اینکه کودکان  اعتیاد در بزرگسالی نیز نیازمند توجه شدید و کمک دیگران هستند، تصریح کرد: این افراد گرچه ممکن است در ظاهر به هیچ عنوان اشخاصی بی پناه و درمانده نباشند، اما در باطن به شدت احساس درماندگی کرده و نیازمند توجه زیاد از سوی همسر، فرزندان و دوستان نزدیک خود هستند چرا که هر زمانی احساس وابستگی و آسیب پذیری به سراغشان بیایید و با اینکه هیچ دلیل و منطقی برای یاد آوری رویدادهای آزار دهند دوران کودکی وجود نداشته به ناگاه با گرفتاری در خاطرات و رویدادهای دوران کودکی خود را از دیگران پنهان کرده و تلاش می‌کنند از آن احساس عاطفی دور شوند.
 وی اظهار داشت: نباید به هیچ عنوان دوستان و آشنایان این افراد با آنان برخوردی تند داشته و یا از اینکه در برخی مسائل با تصمیمات غلط موجب گرفتاری خود و دیگران می شوند آنان را نکوهش کنند چرا که در واقع در آن لحظات حساس آن قسمت از مغز که مسئولیت ترغیب انسان به ادامه زندگی را بر عهده دارد و به نوعی موجب افزایش هورمون های ترس و اضطراب می شود فعال شده و در مقابل قسمت های پیشرفته تر مغز که مسئولیت فکر کردن و دلیل و منطق آوردن را بر عهده داشته و در واقع وظیفه تصمیمات درست را برعهده داند به طور موقت دچار اختلال می شود در نتیجه جوانی که در خانواده   معتاد بزرگ شده  با انبوهی از احساسات و هیجان های بر طرف نشده و برجای مانده از دوران کودکی و نوجوانی روبرو می شود که این موضوع مهمترین دلیل برای اقدامات غلط و تصمیمات اشتباه این افراد است.
وی در پایان با تاکید بر اینکه کودکانی که  توسط  پدر یا مادر معتاد بزرگ شده اند همواره از فشارها و مشکلات جسمی، روحی و آسیب های روانی جدی و بی شماری در عذاب هستند، تصریح کرد:  جوانان پرورش یافته در خانواده های معتاد در هر زمانی مواظب اوضاع، احوال و محیط اطراف خود بوده  و به همه حتی نزدیکترین افراد خانواده خود مشکوک هستند تاجایی که چشم در چشم اطرافیان خود می دوزند تا اگر خطری جدی آنها را تهدید کرد به موقع متوجه شوند و عکس العمل نشان دهند و همواره همگان را با پدر و مادر معتاد خود مقایسه کرده و اگر در دیگران حالت هایی را که قبلا و در زمان کودکی در رفتار پدر یا مادر معتاد خود دیده اند، مشاهده کنند به سرعت از خود واکنش نشان داده و همچون کودکی ترسو خود را از خطر و تهدید دور کرده و به خلوتی دنج پناه می برند.
 
انتهای پیام/
 
 
Share/Save/Bookmark
کد مطلب : ۱۰۰۷۷۶
مرجع : پاپایا


ارسال