تاریخ انتشار :سه شنبه ۱۵ آذر ۱۴۰۱ ساعت ۱۲:۳۰
نظر به اینکه خواندن و نوشتن از مولفه های بنیادین و اساسی در دوره ابتدایی به شمار میرود و یکی از مهمترین مسائلی که آموزگاران محترم در دوره ابتدایی با آن رو  به رو هستند اختلالات خوانداری و نوشتاری دانش اموزان است.
اختلالات خواندن و نوشتن در دوره ابتدایی
به گزارش عصرهامون به نقل از اوشیدا، نظر به اینکه خواندن و نوشتن از مولفه های بنیادین و اساسی در دوره ابتدایی به شمار میرود و یکی از مهمترین مسائلی که آموزگاران محترم در دوره ابتدایی با آن رو  به رو هستند اختلالات خوانداری و نوشتاری دانش اموزان است بنابراین جهت رفع و تقلیل اختلالات خوانداری و نوشتاری توجه به دو مولفه مهم که یکی خبرگی آموزشی یا به تعبیر دیگر کشف نکات ظریف و پنهان محتوا توسط آموزگار و دیگری انتقاد تربیتی یا به عبارت دیگر پردازش محتوا  و ارائه آن به صورت چیزی مصدور در حد فهم دانش اموزان لازم و ضروری است هم چنین بکارگیری عناصر الف) تحلیل تکلیف (مشخص کردن درجه علمی دانشاموزان) که پیامد آن به هم پیوستن تصورهای ادراک شده جدید به مفاهیم ادراک شده قبلی و شمول همبستگی و فزایندگی مطالب است ب)بکارگیری عنصر تحلیل غایت (تبدیل مطلب پیچیده به ساده) که ماحصل آن یادگیری معنی دار و تعمیم پذیر و الهام بخش و پایدار و ماندگار است  بنابراین راهکارهای زیر جهت بهبود اختلالات خوانداری و نوشتاری پیشنهاد می شود.

مرحله اول: اخذ املای آموزشی با رویکرد استقرایی به شیوهی نمایشی: دانشاموزانی که در شناخت و ترکیب صامتها با مصوتها مشکل دارند جدول ترکیب صامت و مصوت در معرض دید دانشاموزان در کلاس درس نصب شود و با استفاده از رویکرد استقرایی یا از جز به کل به صورت صداکشی و هجا بندی به شیوه نشان دادن از روی جدول املا گرفته شود به عنوان مثال کلمه باران را اموزگار این گونه املا میگیرد ابتدا هجا  (با)  را نشان میدهد دانش اموزان نگاه میکنند و مینویسند سپس هجا (را).  پس از نشان دادن دو هجا از روی جدول دانشاموزان باید بخوانند( بارا) در نهایت نشانه (ن ) را نشان میدهد تا دانشاموزان بنویسند مهم این است که عنصر تقدم  و تاخر رعایت شود یا به سخن دیگر دانش اموزان همراه اموزگار باشند در نوشتن بخشها و نشانههای واژه ها جلو یا عقب نباشند. لازم به ذکر است بعد از اینکه  کلمه را نوشتند خوب نگاه کنند و بخوانند صدای اول و صدای آخر را بیان کنند و در فضا به صورت خیالی و تعلیقی با چشمان بسته جهت تداعی متمرکزی بنویسند.

مرحله دوم: اخذ املای اموزشی با رویکرد استقرایی به شیوه جهت دهی. این روش مصداق دانشاموزانی است که شناخت نسبی از نشانه ها و ترکیب صامت ها و مصوت ها دارند اما قدرت بازیابی از حافظه دراز مدت و به تصویر کشیدن نشانهها در حافظه دیداری را ندارند بنابراین آموزگاران محترم به شیوه صداکشی و هجابندی با بکارگیری عنصر جهتدهی و عدم نمایش املا میگیرند مثلا آموزگار به دانش آموزان میگوید بنویسید (با) در ضمن جهت میدهد که (با) همان است که یک نقطه پایین دارد  یا (ن) همان است که داخل شکم نقطه دارد و .......  این شیوه موجب تداعی نشانههای یادگرفته شده از حافظه بلندمدت میشود و از تداخل پیشگستر و پسگستر نشانهها و هجاها  جلوگیری میکند. 

مرحله سوم: اخذ املا اموزشی با رویکرد استقرایی:  این روش مصداق دانشآموزانی است که نشانه ها را میشناسند و توانایی ترکیب صامت ها و مصوتها را دارند اما در  انسجام واژه ها ناتوان هستند بنابراین آموزگاران محترم جهت نظم بخشی  به نشانههای اموخته شده و شمول همبستگی املای اموزشی به شیوه صداکشی و تفکیک هجایی بدون نمایش و  بدون جهتدهی اخذ مینمایند.

مرحله چهارم: اخذ املا به صورت کلی: این مرحله مصداق دانشاموزانی است که در شناخت نشانهها و ترکیب صامتها و مصوتها و و بازیابی واژهها از حافظه درازمدت و پردازش در حافظه دیداری توانایی دارند  بنابراین آموزگار کلمه را  میگوید اما هیچ یک از روشهای فوق( صداکشی، هجابندی، نمایشی، جهت دهی) را در فرایند کار بکار نمیبندد .

گفتنی است با توجه به اصل تفاوتهای فردی باستناد آیه کلام الله مجید « و قد خلقکم اطورا» به صورت تداومی رویکردهای مذکور با حالت ترکیبی(هر چهار مرحله) اجرا شود  در ضمن توجه به دو عنصر آسیب شناسی و آسیب زدایی در فرایند کار ضروری است ابتدا آموزگاران محترم با بکارگیری عنصر آسیب شناسی کشف کنند که  اکثریت دانش اموزان در چه مرحلهای هستند سپس همان مرحله را با فراوانی و بسامد بیشتری اجرا کنند لازم به ذکر است  در هر چهار مرحله دانش اموزان با نوشتن بخش هایی از یک کلمه یا نوشتن کل کلمه تمرین و تکرار خواندن داشته باشند.

به قلم: حبیب الله صفرزایی مدرس دانشگاه فرهنگیان زابل و کارشناس ارشد برنامه ریزی درسی

انتهای پیام/ http://asrehamoon.ir/vdci55azyt1awu2.cbct.html
نام شما
آدرس ايميل شما